Wstep

Zamieszczona na tej stronie próba przedstawienia uwarunkowan, jakie poprzedzily zalozenie Ochotniczej Strazy Pozarnej w Kamienicy, a takze samej jej historii na przestrzeni 80 lat dzialalnosci pomiedzy rokiem 1925 a 2005, jest fragmentem wiekszej pracy obronionej przez jej autora w roku 2005 na jednej z krakowskich uczelni.

Ochotnicze Straze Pozarne naleza do najstarszych organizacji na terenie naszego kraju, wokól których koncentrowalo sie czesto cale zycie kulturalne, ale takze i polityczne wsi, miast i miasteczek. W czasach zaborów byly one nierzadko jedynymi ostojami polskosci, a karne, dobrze wyszkolone i zorganizowane na modle wojskowa zastepy strazackie wlewaly w serca uciemiezonej niewola ludnosci ducha narodowego. Nie inaczej bylo w przypadku jednostki kamienickiej, z której szeregów wywodzilo sie wielu czlonków podziemnych organizacji zbrojnych walczacych z okupantem niemieckim.

Przede wszystkim dla uczczenia pamieci jej twórców oraz zachowania ich sylwetek dla nastepnych pokolen powstalo to opracowanie, które ma byc zarazem pamiatka jubileuszu 80 lat istnienia Ochotniczej Strazy Pozarnej na ziemi kamienickiej.

Szczatkowe zródla w postaci rekopisów wspomnien czlonków jednostki nie pozwolily na calosciowe opracowanie jej historii. Kronika pisana od poczatku dzialalnosci OSP, po smierci jednego z czlonków zarzadu zaginela i do tej pory, mimo usilnych staran, nie udalo sie jej odnalezc. Inne dokumenty mogace pomóc w przesledzeniu jej dziejów, takie jak kroniki parafialne czy dokumenty gminy Kamienica, strawil ogien podczas pozaru plebani w 1944 roku oraz siedziby Urzedu Gminy w 1952.

Duza czesc wiadomosci na temat powstania i dzialalnosci jednostki OSP, uzyskalem z relacji ustnych dawnych i obecnych czlonków kamienickiej strazy pozarnej. Bardzo pomocne okazaly sie równiez stare zapiski jednego z twórców OSP - Jana Hudzickiego, które udalo sie odnalezc jego synowi, takze czlonkowi jednostki. Zródlowym uzupelnieniem historii miejscowych pozarników byly dokumenty znajdujace sie w Archiwum Komendy Powiatowej Panstwowej Strazy Pozarnej w Limanowej, Archiwum Zwiazku Ochotniczych Strazy Pozarnych Rzeczypospolitej Polskiej- Biuro Terenowe w Nowym Saczu oraz Archiwum Gminnej Biblioteki Publicznej w Kamienicy. Niektóre informacje zawarte byly równiez w lokalnej prasie, tj. poszczególnych numerach czasopisma "Gorczanskie Wiesci".

Opracowanie to obejmuje próbe calosciowego spojrzenia na problematyke ochrony przeciwpozarowej na ziemi kamienickiej ze szczególnym uwzglednieniem 80 lat historii Ochotniczej Strazy Pozarnej w Kamienicy. Zawiera zagadnienia dotyczace historii i najwazniejszych aspektów dzialalnosci Ochotniczej Strazy Pozarnej w Kamienicy. Podzielone ono zostalo na czesci dotyczace dzialalnosci strazy od momentu powstania w roku 1925 do roku 1945, nastepnie w przedziale czasowym pomiedzy rokiem 1945 a dniem dzisiejszym, problem wyposazenia i sprzetu strazackiego oraz wazniejszych akcji ratowniczo-gasniczych, w których kamieniccy strazacy brali udzial. W dalszej czesci skupilem sie na dzialalnosci szkoleniowo - wychowawczej Ochotniczej Strazy Pozarnej w Kamienicy, wyrózniajac aspekty szkoleniowe i dzialalnosc prewencyjna jednostki, prace kulturalno - oswiatowa w srodowisku oraz tradycje pielegnowane przez miejscowa straz ochotnicza..

W rozwazaniach tych staralem sie w sposób jak najbardziej rzetelny i obiektywny przedstawic trud tych kilkuset juz dzisiaj ludzi, którzy na przestrzeni 80 lat historii Ochotniczej Strazy Pozarnej w Kamienicy, z potrzeby serca zrzeszali sie w jej strukturach, by w razie potrzeby niesc pomoc potrzebujacym.

Jednak dzialalnosc strazy nalezy rozpatrywac wieloplaszczyznowo. Obok akcji ratowniczo-gasniczych nie wolno zapomniec o jej zaslugach na polu ksztaltowania postaw obywatelskich. Szacunek dla munduru, kultywowanie tradycji narodowych, niepodleglosciowych, ale i religijnych, wplyw ruchu strazackiego na mlodziez oraz jej wklad w kulture lokalna - to wszystko wniosla do spolecznosci tej góralskiej miejscowosci Ochotnicza Straz Pozarna. Przez 80 lat swojej historii, na stale zakorzenila sie ona w swiadomosci mieszkanców, budzac ich szacunek i poczucie bezpieczenstwa.

Próba kompleksowego podsumowania dzialalnosci strazy pozarnej w Kamienicy zostala dokonana w sposób bardzo ostrozny. Na takim wlasnie podejsciu do tematu zawazyl przede wszystkim fakt niekompletnosci zachowanych tekstów zródlowych.

Zdajac sobie sprawe z braków warsztatowych oraz skaposci zródel dotyczacych historii jednostki, pragne wyrazic gleboka wdziecznosc wszystkim tym, którzy przyczynili sie w jakikolwiek sposób do powstania tego opracowania.

Ps. Na stronie, ze względów technicznych nie zamieszczono przypisów do tekstu...

Marcin Kulig